Ngữ pháp Soumatome 20 Bài JLPT N4 Bài 13: V辞書形＋ことができます & Thể khả năng

Dùng thể khả năng khi muốn nói một người có năng lực hoặc kỹ thuật để thực hiện một hành động.

Thể khả năng cũng dùng để diễn tả một hành động có thể hoặc không thể thực hiện do hoàn cảnh, điều kiện hay quy định.

Công thức: (V辞書形) こと / N + ができます
Lưu ý: Với danh từ (N) dùng trực tiếp, thường là danh động từ như 見学けんがく、練習れんしゅう, hoặc danh từ vốn đã bao hàm ý nghĩa hành động như 外国語がいこくご、スポーツ、楽器がっき.

Động từ 1: 会う → 会える、書く → 書ける、立つ → 立てる、飛ぶ → 飛べる
Động từ 2: 食べ + られる → 食べられる
Động từ 3: 来る → 来られる、する → できる

Khi tha động từ chuyển sang thể khả năng, đối tượng thường đổi từ trợ từ 「を」 sang 「が」.

Cách biến đổi này có ý nghĩa tương tự như dùng V thể khả năng.
V thể khả năng được dùng nhiều hơn trong văn nói.
Khi câu có nhiều vế phía sau và động từ không ở dạng nguyên thể, thường dùng 「ことができます」 để kết hợp.

Với những động từ đã bao gồm ý nghĩa khả năng như 「わかる」「聞こえる」「見える」 thì không cần chuyển đổi sang thể khả năng nữa.

Không thể kết luận rằng chủ ngữ là sự vật thì luôn không dùng thể khả năng. Trong hai ví dụ này, ý cần nói là sự vật thực tế không hoạt động tốt, nên dùng tự động từ thường 「流れません／動きません」; thể khả năng 「流れられません／動けません」 sẽ nhấn mạnh “không có khả năng”, không phù hợp với ngữ cảnh. Sự vật vẫn có thể làm chủ ngữ câu khả năng khi ý nghĩa thích hợp.