ไวยากรณ์ JLPT N1 Shinkanzen บทที่ 1: ~が早いか・~や否や・~なり (ทันทีที่... / พอ...ก็...)

~が早いか・~や否や・~なり (ทันทีที่... / พอ...ก็...)

JLPT N1
Shinkanzen N1 • 6 ไวยากรณ์หลัก
Point 1N1_L1_G1

1. ~が早いか (พอ...ปุ๊บ ก็...ทันที)

โครงสร้างประโยค
V (รูปพจนานุกรม - 辞書形) + が早はやいか

ความหมาย: พอ A เกิดขึ้น B ก็เกิดตามมาแทบจะทันที
✓ เน้นว่าช่วงเวลาระหว่างสองเหตุการณ์สั้นมาก
✓ ประโยคหลังมักบรรยายเหตุการณ์หรือการกระทำที่เกิดขึ้นจริงทันทีหลังประโยคหน้า
✓ ข้อควรระวัง: ประโยคหลังไม่ใช้กับคำสั่ง การขอร้อง การชักชวน หรือการแสดงเจตนาของผู้พูด

ประโยคตัวอย่าง (2)
授業じゅぎょうのベルが鳴なるが早はやいか、子供こどもたちは教室きょうしつを飛とび出だしていった。
ทันทีที่เสียงกริ่งเข้าเรียนดังขึ้น เด็กๆ ก็พุ่งออกจากห้องเรียน
彼かれは椅子いすに座すわるが早はやいか、すぐにまた立たち上あがった。
ทันทีที่เขานั่งลงบนเก้าอี้ เขาก็ลุกขึ้นยืนอีกครั้งทันที
Point 2N1_L1_G2

2. ~や / ~や否や (ทันทีที่... / พอ...ก็...)

โครงสร้างประโยค
V (รูปพจนานุกรม - 辞書形) + や / や否いなや

ความหมาย: เหตุการณ์ในประโยคหลังเกิดขึ้นแทบจะพร้อมกับเหตุการณ์ในประโยคหน้า โดยประธานของสองประโยคอาจต่างกันได้
✓ มักใช้กับกริยาที่แสดงการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว
✓ ประโยคหลังบรรยายข้อเท็จจริงหรือปรากฏการณ์ที่เกิดขึ้นจริง ไม่ใช้แสดงเจตนาหรือความต้องการของผู้พูด

ประโยคตัวอย่าง (2)
空そらが暗くらくなるや否いなや、大粒おおつぶの雨あめが降ふり始はじめた。
ทันทีที่ท้องฟ้ามืดลง ฝนเม็ดใหญ่ก็เริ่มตกลงมา
電車でんしゃのドアが開あくや、乗客じょうきゃくがどっと乗のり込こんできた。
ทันทีที่ประตูรถไฟเปิด ผู้โดยสารก็กรูกันขึ้นรถ
Point 3N1_L1_G3

3. ~なり (พอ...ก็...ทันที)

โครงสร้างประโยค
V (รูปพจนานุกรม - 辞書形) + なり

ความหมาย: ทันทีที่ทำการกระทำหนึ่งเสร็จ คนคนเดิมก็ทำอีกการกระทำต่อทันที
✓ การกระทำหลังเป็นการกระทำโดยเจตนา แต่ค่อนข้างผิดปกติหรือเหนือความคาดหมาย จึงทำให้ผู้สังเกตประหลาดใจ
✓ ข้อควรระวัง: ประธานมักเป็นบุรุษที่สาม และประธานของทั้งสองประโยคต้องเป็นคนเดียวกัน

ประโยคตัวอย่าง (2)
子供こどもは母親ははおやの顔かおを見みるなり、わっと泣なき出だした。
เด็กพอเห็นหน้าแม่ก็ร้องไห้โฮทันที
容疑者ようぎしゃは警官けいかんの姿すがたを見みるなり、逃にげ出だした。
ผู้ต้องสงสัยพอเห็นตำรวจ ก็วิ่งหนีทันที
Point 4N1_L1_G4

4. ~そばから (เพิ่ง...ก็...อีกแล้ว)

โครงสร้างประโยค
Vる / Vた + そばから

ความหมาย: เพิ่งทำ A ไป B ก็เกิดขึ้นอีก และสถานการณ์แบบเดียวกันเกิดซ้ำๆ
✓ มักใช้เมื่อผลที่เพิ่งทำเสร็จถูกทำให้กลับเป็นเหมือนเดิม หรือสภาพที่ไม่พึงประสงค์เกิดซ้ำทันที
✓ มักมีนัยบ่น ไม่พอใจ หรือรู้สึกจนปัญญา

ประโยคตัวอย่าง (2)
子供こどもはおもちゃを片付かたづけるそばからまた散ちらかしてしまう。
เด็กเพิ่งเก็บของเล่นเสร็จ ก็เอาออกมาทำรกอีกแล้ว
雑草ざっそうを抜ぬくそばから、また新あたらしい草くさが生はえてくる。
เพิ่งถอนวัชพืชไป หญ้าใหม่ก็ขึ้นมาอีกทันที
Point 5N1_L1_G5

5. ~てからというもの(は) (นับตั้งแต่...ก็...)

โครงสร้างประโยค
Vて + からというもの(は)

ความหมาย: นับตั้งแต่มีการกระทำหรือเหตุการณ์หนึ่งเกิดขึ้น ก็เกิดการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ และสภาพใหม่ดำเนินต่อเนื่องมาจนถึงปัจจุบัน
✓ ไม่ใช้กับเหตุการณ์ที่เพิ่งเกิดขึ้นไม่นาน ประโยคหลังบรรยายสภาพหลังการเปลี่ยนแปลงที่ดำเนินต่อเนื่อง
✓ เน้นความเปลี่ยนแปลงอย่างมาก มากกว่า ~てから ทั่วไป

ประโยคตัวอย่าง (2)
一人暮ひとりぐらしを始はじめてからというもの、よく自炊じすいをするようになった。
ตั้งแต่เริ่มอยู่คนเดียว ฉันก็ทำอาหารกินเองบ่อยขึ้น
新あたらしい会社かいしゃに転職てんしょくしてからというもの、毎日まいにち忙いそがしい日々ひびを送おくっている。
ตั้งแต่ย้ายไปทำงานที่บริษัทใหม่ ฉันก็ใช้ชีวิตอย่างยุ่งมากทุกวัน
Point 6N1_L1_G6

6. ~にあって / ~にあっても (โดยเฉพาะในสถานการณ์... / แม้อยู่ในสถานการณ์...)

โครงสร้างประโยค
คำนาม N + にあって / にあっても

ความหมาย: แสดงว่าบุคคลหรือสิ่งหนึ่งอยู่ในสภาพ ยุค หรือสถานการณ์เฉพาะที่มักมีลักษณะพิเศษ
✓ ~にあって: หมายถึง “ใน/ท่ามกลางสถานการณ์เช่นนั้น” แล้วกล่าวถึงเหตุการณ์หรือสภาพในประโยคหลัง
✓ ~にあっても: หมายถึง “แม้ใน/แม้อยู่ในสถานการณ์เช่นนั้น” ประโยคหลังก็ยังเป็นจริง เป็นความหมายเชิงยอมรับเงื่อนไข
✓ เป็นสำนวนทางการที่ใช้มากในภาษาเขียน

ประโยคตัวอย่าง (2)
このような厳きびしい状況じょうきょうにあって、我々われわれはより一層団結いっそうだんけつしなければならない。
ยิ่งอยู่ในสถานการณ์ที่ยากลำบากเช่นนี้ พวกเรายิ่งต้องสามัคคีกันให้มากขึ้น
不況期ふきょうきにあっても、その企業きぎょうは成長せいちょうを続つづけている。
แม้อยู่ในช่วงเศรษฐกิจถดถอย บริษัทนั้นก็ยังเติบโตอย่างต่อเนื่อง