1. ~とおり / ~どおり (ตามที่... / เหมือนกับที่...)
N の + とおり [だ/に]
N + どおり [だ/に]
ใช้บอกว่าทำหรือเกิดขึ้น ตามเนื้อหา วิธีการ การคาดการณ์ แผน ฯลฯ ที่กล่าวไว้ข้างหน้า แปลได้ว่า “ตาม...”, “อย่างที่...”, “ตรงตาม...” ตามบริบท ไม่จำเป็นต้องหมายถึงเหมือนกัน 100% ทุกครั้ง
2. ~によって / ~による (ขึ้นอยู่กับ / โดย / เนื่องจาก...)
~によって / ~による มีหลายการใช้:
① ขึ้นอยู่กับ / ตาม: ผลหรือสภาพเปลี่ยนไปตาม N; ~によっては = แล้วแต่ N บางกรณีอาจ...
② สาเหตุ/เหตุผล: “เนื่องจาก / เพราะ” มักมีน้ำเสียงเป็นกลางและเป็นภาษาเขียน
③ ผู้กระทำในประโยคถูกกระทำ: “โดย” พบมากกับกริยาเกี่ยวกับการประดิษฐ์ ค้นพบ สร้าง เขียน ฯลฯ แต่ไม่ได้จำกัดเฉพาะ “กริยาเชิงสร้างสรรค์” เท่านั้น
④ ตามบริบท によって ยังใช้บอก วิธีการ/เครื่องมือ ได้ว่า “ด้วย / โดยอาศัย”.
3. ~たびに (ทุกครั้งที่ ~ ก็จะ ~)
เมื่อเกิดเหตุการณ์หรือทำการกระทำหนึ่ง ก็จะมีอีกเหตุการณ์หนึ่งตามมาเสมอ ประโยคหลังสามารถเป็นได้ทั้งความตั้งใจและไม่ได้ตั้งใจ
4. ~ば~ほど / ~ほど (ยิ่ง ~ ก็ยิ่ง ~)
Aい ければ + Aい + ほど
Aな なら(ば) + Aな + ほど
Aい / Aな / N + ほど (รูปแบบย่อ)
แสดงการเปลี่ยนแปลงที่เป็นสัดส่วนตามกัน: "ยิ่ง ... ก็ยิ่ง ..."
5. ~ついでに (ถือโอกาส... / ถือวิสาสะในโอกาสที่...)
N の + ついでに
เมื่อมีโอกาสทำกิจกรรมหลักอย่างหนึ่ง ก็ถือโอกาสทำอีกอย่างเพิ่มเติม แปลว่า “ถือโอกาส / ไหน ๆ ก็...”
✓ การกระทำแรกมักเป็นจุดประสงค์หรือโอกาสหลัก ส่วนการกระทำหลังเป็นสิ่งที่ทำเพิ่ม
✓ ทั้งสองมักทำโดยคนเดียวกัน แต่ “ต้องเป็นประธานเดียวกัน” ไม่ใช่กฎตายตัว สิ่งสำคัญคือการกระทำหลังอาศัยโอกาสจากการกระทำแรก